Sporcu Sağlık Muayeneleri ve Spor Yaralanmalarında Acil Yardım Organizasyonu’nun Önemi
Sportif karşılaşmalar esnasında çeşitli faktörlere bağlı olarak, vücudumuz büyük streslerle karşılaşmaktadır. Bilinmeyen ya da var olduğu bilindiği halde göz ardı edilen sağlık sorunları sporcu yaşamını tehlikeye sokmaktadır. Son yıllarda özellikle futbol sahalarında yaşanan ani ölümler gerek sağlık otoritelerini gerekse seyircileri şaşırtmaya devam etmektedir.
Spor esnasında sağlığa yönelik riskler her spor dalı için aynı değildir. Spor türü, sporcunun genel sağlık durumu, çevresel faktörler ve spor esnasında kullanılan araç gereçler karşılaşılacak risklerin derecesini belirlemektedir (Özşahin A,2002).
Bizlere ne kadar korkutucu gelse de yarışma sporlarında sakatlanma ya da ölüm riski mutlaka bulunmaktadır. Asıl önemli olan, önceden alınacak bir takım önlemlerle bu risklerin ortadan kaldırılması ya da en aza indirilmesidir.
Öncelikli olarak yarışma sporlarına katılacak kişiler-sporcular mutlaka bir sağlık kontrolünden geçirilmelidirler. Bu kontroller esnasında; anamnez, fizik muayene ve laburatuvar testlerine mutlaka yer verilmeli, dolaşım sistemi, solunum sistemi, nörolojik sistem ve kas iskelet sistemi uzman bir ekip tarafından değerlendirilmelidir.
Diğer taraftan sporcu sağlık muayenelerinin yapılması durumunda bile bir takım olumsuzlukların yaşandığı, sporcuların çeşitli sağlık sorunlarıyla karşılaştıkları gözlenmektedir. Bu durum, saha içi ve dışında da sporcuya acil müdahale edilebilecek sağlık organizasyonunu gerektirmektedir. Bu organizasyonun içinde bulunan kişiler uzman olmalı ayrıca hayat kurtaracak yeterli techizata sahip olmalıdırlar.
Durum bu kadar ciddiyken ülkemizde özellikle amatör sporcular kaderlerine terk edilmiş durumdadır. Sporcu sağlık muayeneleri yapılmadan lisanslar onaylanmakta, sağlık ekibi bulunmadığı halde hakemler maçları oynatmaktadır. Aynı durum çocukların katıldığı okul spor ozrganizasyonları içinde geçerlidir. Aslında kabul etmek gerekir ki bu bir kaderdir. Kulüplerde para yoktur, kulüpte para olsa bu kadar sporcuyu değerlendirecek doktor yoktur. Hakemler; ambulans yok, sağlık ekibi yok diye maç oynatmasa lig olmayacaktır. Kısacası durum tam bir kısır döngüdür.
İlimizde yakın zamanda Saraçhane sporlu bir futbolcunun başına gelenler durumun ciddiyetini bir kez daha gözler önüne sermiştir. Spor organizasyonlarında görevli kişiler gerekli tedbirleri almalıdırlar. Sporcular için genel sağlık sigortaları mutlaka yapılmalıdır.
Saraçhane sporlu Koray’ın yaşadığı tahlihsiz olaydan neredeyse bir hafta sonra, Edirne Spor Gençlik Kulübü oyuncularının el ve ayak bakımı yaptırtması ise şaşırtıcıdır. Herkesçe bilindiği üzere el ve ayak sağlığı çok önemlidir; ancak burada asıl önemli olan sporcu yaşamını tehdit eden asıl risklerin ortadan kaldırılmasıdır.
Merak ediyorum; Edirne Spor Gençlik Kulübü Yetkilileri; oyuncularının sezon öncesi sağlık muayenelerini yaptırmış mıdır acaba? Bu sorunun cevabı evetse, kulüp yöneticilerini örnek davranışları için kutluyorum; ancak cevap hayırsa el ve ayak bakımı yaptırmak biraz anlamsız olmuş bence….